Ekoprojekt (ang. Ecodesign) to inicjatywa Unii Europejskiej mająca na celu poprawę efektywności energetycznej i redukcję emisji szkodliwych substancji przez urządzenia grzewcze, w tym wkłady kominkowe i piece wolnostojące.

Ekoprojekt dla wkładów kominkowych i piecyków wolnostojących (tzw. kóz) to unijne rozporządzenie (2015/1185), które weszło w życie 1 stycznia 2022 roku. W przeciwieństwie do starszych przepisów, które skupiały się głównie na wydajności urządzenia przy maksymalnej mocy, Ekoprojekt kładzie nacisk na to, jak kominek zachowuje się podczas codziennego użytkowania oraz jaka jest dopuszczalna ilość szkodliwych związków wprowadzanych do powietrza.

Marcin Leszczyński, ekspert z Extrakominki mówi: "Dopuszczalne ilości szkodliwych substancji, które wydobywają się z komina, nigdy wcześniej nie były tak rygorystycznie kontrolowane. Dzięki temu współczesne kominki to czyste urządzenia na drewno, czyli odnawialną biomasę".

W artykule omówimy szczegółowe przepisy dotyczące ekoprojektu, które obowiązują dla tych urządzeń, oraz podpowiemy, na co zwrócić uwagę przy ich wyborze.

Jakie są cele Ekoprojektu?

Główne cele Ekoprojektu / Ecodesign to:

1. Redukcja Emisji: Głównym celem jest obniżenie poziomów emisji szkodliwych substancji, takich jak pyły, tlenki azotu (NOx), tlenki węgla (CO) i lotne związki organiczne (LZO).
2. Efektywność Energetyczna: Ekoprojekt promuje używanie urządzeń o wyższej sprawności energetycznej, co przekłada się na mniejsze zużycie paliw i niższe koszty ogrzewania.
3. Zrównoważony Rozwój: Wspieranie zrównoważonego rozwoju poprzez promowanie technologii mniej szkodliwych dla środowiska.

Jakie są przepisy dotyczące wkładów kominkowych i pieców wolnostojących?

Przepisy Ekoprojekt (Ecodesign) dla kominków wprowadzają normy emisyjne, wymogi efektywności energetycznej oraz certyfikacji i oznakowania.

1. Normy Emisyjne

Zgodnie z przepisami ekoprojektu, nowe wkłady kominkowe i piece wolnostojące z zamkniętą komorą spalania muszą spełniać określone normy emisyjne. Od 1 stycznia 2022 roku obowiązują następujące limity emisji:

Sprawność nominalna (chwilowa): To ta, którą producenci podają najczęściej (np. 80% lub 85%). Jest ona mierzona w warunkach laboratoryjnych przy optymalnej pracy urządzenia.

Sezonowa efektywność energetyczna (ηs) - To parametr określający, jak duża część energii zawartej w drewnie zamieniana jest w ciepło w skali całego sezonu grzewczego.

• Dla zamkniętych wkładów kominkowych i piecyków: minimum 65%.
• Dla otwartych palenisk (rzadko już spotykanych): minimum 30%.

Sezonowa efektywność energetyczna to wartość wyliczana według specjalnego wzoru, który od sprawności nominalnej odejmuje punkty za m.in.:

• Rodzaj paliwa (drewno ma stały współczynnik korygujący).
• Brak zaawansowanego sterowania temperaturą w pomieszczeniu.
• Zużycie energii elektrycznej na potrzeby własne (np. jeśli kominek ma wentylator lub sterownik).

W praktyce oznacza to, że kominek, który ma sprawność nominalną na poziomie 75%, w wyliczeniach Ekoprojektu może mieć sprawność sezonową właśnie w okolicach wymaganych 65%.

Normy EkoProjekt określają także:

• Pyły: maksymalnie 40 mg/m³
• Tlenki Węgla (CO): maksymalnie 1,25 g/m³
• Lotne Związki Organiczne (LZO): maksymalnie 120 mg/m³
• Tlenki Azotu (NOx): maksymalnie 200 mg/m³

2. Wymogi Efektywności Energetycznej

Urządzenia muszą osiągać minimalną sprawność energetyczną, wynoszącą co najmniej 75%. Wyższa efektywność energetyczna oznacza lepsze wykorzystanie paliwa, co przekłada się na mniejsze emisje i niższe koszty eksploatacji.

3. Oznakowanie i Certyfikacja

Każdy wkład kominkowy i piec wolnostojący powinien być odpowiednio oznakowany i posiadać certyfikaty potwierdzające zgodność z przepisami ekoprojektu. Informacje te powinny być łatwo dostępne dla konsumentów, aby mogli dokonać świadomego wyboru.

Jak Wybrać Ekologiczny Wkład Kominkowy lub Piec Wolnostojący?

1. Sprawdź Certyfikaty: Upewnij się, że wybrane urządzenie posiada certyfikaty potwierdzające zgodność z ekoprojektem. Szukaj oznaczeń takich jak "Ecodesign" lub "EU 2022".
2. Porównaj Sprawność Energetyczną: Wybieraj urządzenia o jak najwyższej sprawności energetycznej. Wyższa sprawność to mniejsze zużycie paliwa i niższe emisje.
3. Zwróć Uwagę na Emisje: Sprawdź specyfikacje dotyczące emisji pyłów, CO, NOx i LZO. Wybieraj urządzenia o najniższych poziomach emisji.
4. Konsultuj się z Ekspertami: Jeśli masz wątpliwości, skonsultuj się z fachowcami lub firmami specjalizującymi się w sprzedaży i instalacji urządzeń grzewczych.

Podsumowanie

Przepisy dotyczące ekoprojektu dla wkładów kominkowych i pieców wolnostojących mają na celu ochronę środowiska poprzez redukcję emisji i poprawę efektywności energetycznej. Przy wyborze urządzenia grzewczego warto zwrócić uwagę na certyfikaty zgodności, sprawność energetyczną oraz poziomy emisji. Wybierając urządzenia spełniające normy ekoprojektu, przyczyniasz się do ochrony środowiska i oszczędzasz na kosztach ogrzewania.

Źródła

1. Dyrektywa 2009/125/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 21 października 2009 r. ustanawiająca ogólne zasady ustalania wymogów dotyczących ekoprojektu dla produktów związanych z energią
2. Rozporządzenie Komisji (UE) 2015/1185 z dnia 24 kwietnia 2015 r. ustanawiające wymogi dotyczące ekoprojektu dla miejscowych ogrzewaczy pomieszczeń na paliwa stałe

Dzięki przestrzeganiu powyższych wytycznych i wybieraniu urządzeń zgodnych z ekoprojektem, możemy cieszyć się ciepłem naszych domów, nie zapominając o trosce o środowisko.